Wettelijke en bovenwettelijke verlofdagen. Wat is wettelijk verlof en wat is bovenwettelijk verlof? In welke situaties bouw je ze op? Wanneer komen zij te vervallen? Hoe kan je dit voorkomen? Maar ook wanneer bouw je ze niet op?

Wettelijke verlofdagen

Hiervoor gaan we even terug naar de bepaling in de wet. De wet zegt dat iedereen die loon krijgt, recht heeft op 4 keer zijn contracturen per week aan vakantiedagen. Voor iemand die 5 dagen per week (40 uur) werkt zijn dit 20 vakantiedagen per jaar. Deze 20 vakantiedagen zijn dus de wettelijke verlofdagen/vakantiedagen.

Let op: deze wettelijke vakantiedagen vervallen na 6 maanden na afloop van het opbouwende jaar. Dus wettelijke verlofdagen opgebouwd in een jaar, komen te vervallen op 1 juli van het jaar daarop.

Bovenwettelijke verlofdagen

Alle extra vakantiedagen die een werkgever aanbiedt, bovenop deze wettelijke vakantiedagen zijn bovenwettelijke vakantiedagen. Denk hierbij aan ADV dagen of hoe je werkgever het ook mag noemen. Wanneer jij als fulltimer 25 vakantiedagen krijgt, zijn dit dus 20 wettelijke vakantiedagen en 5 bovenwettelijke vakantiedagen.

Let op: deze bovenwettelijke vakantiedagen hebben een verjaringstermijn van 5 jaar na afloop van het opbouwende jaar. Dus de bovenwettelijke verlofdagen die je in een jaar krijgt, verjaren 5 jaar erna op 31 december.

Wanneer bouw je geen verlofdagen op?

Ik heb de laatste tijd veel vragen binnen gekregen over wanneer een werkgever terecht de opbouw zou kunnen stoppen. Denk hierbij bijv aan zwangerschapsverlof en of ziekte. Hoe dit zit leg ik je uit.

Wettelijk verlof bouw je eigenlijk altijd op, tenzij je ouderschapsverlof opneemt. Je ouderschapsverlofuren zijn ”onbetaalde” uren die je niet werkt en waar je dus geen verlof over opbouwt.

Bovenwettelijk verlof is iets wat de werkgever je extra geeft. Hiermee kan de werkgever ook zelf bepalen wanneer die dagen van je bovenwettelijk verlof inhoudt. LET OP: dit moet dan wel schriftelijk vastgelegd zijn. Kortom in principe bouw je bovenwettelijk gewoon met alles op, tenzij er ergens in je contract, reglement, personeelshandboek of CAO anders staat. Zo kan een werkgever inderdaad ziektedagen eerst afboeken van je bovenwettelijke verlof en ook het calamiteitenverlof kan eerst afgeboekt worden van het bovenwettelijke verlof.

Wat je moet weten over deze vakantiedagen

  • dat het afkopen (uit laten betalen) van wettelijke verlofdagen nooit mag;
  • dat het uitbetalen van wettelijke verlofdagen wel mag bij een eindafrekening wanneer je uit dienst gaat;
  • dat wanneer je aannemelijk kunt maken niet in staat te zijn geweest je wettelijke verlofdagen op te nemen, deze alsnog een verjaringstermijn van 5 jaar kunnen krijgen. Dit moet schriftelijk worden aangevraagd, anders verjaren ze na een jaar.
  • dat je tijdens (langdurige) ziekte gewoon verlofdagen opbouwt. Eveneens tijdens zwangerschapsverlof of adoptieverlof;
  • dat je geen verlof opbouwt over ouderschapsverlofuren;
  • dat, tussen de regels in de wet, er van een werkgever verlangt wordt dat deze eerst het verlof opmaakt/afschrijft dat het eerst komt te vervallen;
  • Let op het boekjaar van je bedrijf i.v.m. opbouwen en het vervallen van verlofdagen, mogelijk dat de vervaldatum in dat geval anders is dan hierboven beschreven. Het bovenstaande principe blijft hetzelfde.

Hoe zit het dan met ATV-dagen?

ATV-dagen zijn geen vakantiedagen. Ze kennen daarom andere regels dan wettelijk verlof en vallen hiermee niet onder de wettelijke regels van wettelijk verlof.

Tips werknemer

  1. Vraag verlof altijd schriftelijk aan.
  2. Geef duidelijk aan dat je eerst je wettelijk verlof wil opmaken (omdat dit sneller komt te vervallen)

Wettelijk verlof mag niet komen te vervallen als je niet in staat was het op te nemen. 

Wanneer je niet in staat bent je verlof op te maken of op te nemen, bijvoorbeeld wegens drukte op de werkvloer of door ziekte, dien je dit schriftelijk aan te geven bij je werkgever om te voorkomen dat je verlofdagen ‘wettelijk’ komen te vervallen.

LET OP: in een CAO, contract of personeelshandboek kunnen afwijkende afspraken staan.